HistoriaArtykuły

20 najgroźniejszych epidemii i pandemii w historii.

Plagi i epidemie spustoszyły ludzkość przez cały czas jej istnienia, często zmieniając bieg historii.

Oddział grypy w szpitalu amerykańskiego obozu wojskowego we Francji podczas pandemii grypy w Hiszpanii w 1918 r.

W trakcie historii wybuchy chorób spustoszyły ludzkość, czasami zmieniając bieg historii, a czasami sygnalizując koniec całych cywilizacji. Oto 20 najgorszych epidemii i pandemii, od prehistorycznych po współczesne.

1. Epidemia prehistoryczna: około 3000 pne.

Około 5000 lat temu epidemia zniszczyła prehistoryczną wioskę w Chinach. Ciała zmarłych wypychano w domu, który później spłonął. Nie oszczędzono żadnej grupy wiekowej, ponieważ szkielety młodocianych, młodych dorosłych i osób w średnim wieku znaleziono w domu. Stanowisko archeologiczne nazywa się teraz „Hamin Mangha” i jest jednym z najlepiej zachowanych prehistorycznych miejsc w północno-wschodnich Chinach. Badania archeologiczne i antropologiczne wskazują, że epidemia nastąpiła na tyle szybko, że nie było czasu na właściwe pochówki, a miejsce to nie było ponownie zamieszkane. 

Przed odkryciem Hamina Manghi w miejscu zwanym Miaozigou, w północno-wschodnich Chinach, znaleziono inny prehistoryczny masowy pochówek, który przypada mniej więcej w tym samym czasie. Wszystkie te odkrycia sugerują, że epidemia spustoszyła cały region. 

2. Plaga ateńska: 430 pne

Około 430 pne, niedługo po rozpoczęciu wojny między Atenami a Spartą, epidemia spustoszyła mieszkańców Aten i trwała przez pięć lat. Według niektórych szacunków liczba ofiar śmiertelnych sięga 100 000 osób. Grecki historyk Thucydides (460–400 rpne) napisał, że „ludzie w dobrym zdrowiu zostali nagle zaatakowani przez gwałtowne uderzenia w głowę oraz zaczerwienienie i stan zapalny w oczach, wewnętrzne części, takie jak gardło lub język, stając się krwawe i emitujące nienaturalny i cuchnący oddech ”(tłumaczenie Richarda Crawleya z książki„ The History of the Peloponnesian War ”, London Dent, 1914). 

Czym dokładnie była ta epidemia, od dawna stanowi źródło debaty wśród naukowców; wiele chorób zostało zaproponowanych jako możliwości, w tym dur brzuszny i Ebola . Wielu uczonych uważa, że ​​przeludnienie spowodowane wojną zaostrzyło epidemię. Armia Sparty była silniejsza, zmuszając Ateńczyków do schronienia się za szeregiem fortyfikacji zwanych „długimi murami”, które chroniły ich miasto. Pomimo epidemii wojna trwała, nie kończąc się do 404 p.n.e, kiedy Ateny zostały zmuszone do kapitulacji Sparty . 

3. Plaga Antoniny: 165-180 n.e

Kiedy żołnierze wrócili do Cesarstwa Rzymskiego z kampanii, przynieśli więcej niż łupy zwycięstwa. Zaraza Antonine, która mogła być ospą, zniszczyła armię i mogła zabić ponad 5 milionów ludzi w imperium rzymskim, napisała April Pudsey, starszy wykładowca historii rzymskiej na Uniwersytecie Metropolitalnym w Manchesterze, w artykule opublikowanym w książce „Disability in Antiquity”, Routledge, 2017). 

Wielu historyków uważa, że ​​epidemia została po raz pierwszy sprowadzona do Cesarstwa Rzymskiego przez żołnierzy wracających do domu po wojnie z Partią. Epidemia przyczyniła się do końca Pax Romana (pokoju rzymskiego), okresu od 27 p.n.e do 180 r. n.e, kiedy Rzym był u szczytu potęgi. Po 180 r. W całym Imperium Rzymskim narastała niestabilność, ponieważ doszło do kolejnych wojen domowych i najazdów grup „ barbarzyńskich ”. Chrześcijaństwo zyskało na popularności w czasie, gdy nastąpiła zaraza. 

4. Plaga Cypriana: 250–271 n.e

Nazwana na cześć św. Cypriana, biskupa Kartaginy (miasta w Tunezji), który opisał epidemię jako sygnalizującą koniec świata , plaga w Cyprian szacuje się, że zabiła 5000 ludzi dziennie w samym Rzymie. W 2014 r. Archeolodzy w Luksorze znaleźli coś, co wydaje się być miejscem masowego pochówku ofiar zarazy. Ich ciała były pokryte grubą warstwą wapna (historycznie używaną jako środek dezynfekujący). Archeolodzy odkryli trzy piece do produkcji wapna, a szczątki ofiar zarazy spłonęły w wielkim ognisku. 

Eksperci nie są pewni, jaka choroba spowodowała epidemię. „Wnętrzności, rozluźnione w ciągłym strumieniu, rozładowują siłę cielesną i „ogień powstały w fermentach szpiku kostnego na rany fauces (obszar jamy ustnej)”, napisał po łacinie Cyprian w pracy zatytułowanej „De mortalitate” (tłumaczenie Philip Schaff z książki „Ojcowie trzeciego wieku: Hipolit, Cyprian, Caius, Novatian, dodatek”, Christian Classics Ethereal Library, 1885).

5. Plaga Justyniana: 541–542 n.e

Cesarstwo Bizantyjskie zostało spustoszone przez dżumę dymieniczą, która zapoczątkowała jego upadek. Zaraza następowała okresowo. Niektóre szacunki sugerują, że do 10% światowej populacji zmarło. 

Zaraza jest nazwana na cześć cesarza bizantyjskiego Justyniana (panował 527-565 n.e). Za jego panowania imperium bizantyjskie osiągnęło największy zasięg, kontrolując terytorium rozciągające się od Bliskiego Wschodu po Europę Zachodnią. Justynian zbudował wielką katedrę znaną jako Hagia Sophia („Święta Mądrość”) w Konstantynopolu (współczesny Stambuł), stolicy imperium. Justynian też zachorował na zarazę i przeżył; jednak jego imperium stopniowo traciło terytorium w czasie po epidemii. 

6. Czarna śmierć: 1346–1353

Black Death podróżował z Azji do Europy, pozostawiając spustoszenie w jego wyniku. Niektóre szacunki sugerują, że zniszczyła ponad połowę populacji Europy. Zostało to spowodowane przez szczep bakterii Yersinia pestis, który prawdopodobnie dziś wyginął a został rozprzestrzeniony przez pchły na zainfekowane gryzonie. Ciała ofiar zostały pochowane w masowych grobach . 

Zaraza zmieniła bieg historii Europy. Przy tak dużej liczbie zabitych praca stała się trudniejsza do znalezienia, co spowodowało lepszą płacę dla pracowników i koniec europejskiego systemu pańszczyzny. Badania sugerują, że ocalali pracownicy mieli lepszy dostęp do mięsa i chleba wyższej jakości. Brak taniej siły roboczej mógł również przyczynić się do innowacji technologicznych.

7. Epidemia Cocoliztli: 1545–1548 

Infekcja , która spowodowała epidemię cocoliztli to gorączka krwotoczna, która zabiła 15 milionów mieszkańców Meksyku i Ameryki Środkowej. Wśród populacji już osłabionej przez ekstremalną suszę choroba okazała się całkowicie katastrofalna. „Cocoliztli” to azteckie słowo oznaczające „szkodnik”. 

Niedawne badania  DNA ze szkieletów ofiar stwierdzono, że były one zakażone podgatunkiem Salmonella znanych jako S. paratyphi C , co powoduje jelitową gorączkę, która zawiera tyfus. Gorączka jelitowa może powodować wysoką gorączkę, odwodnienie i problemy żołądkowo-jelitowe i jest nadal poważnym zagrożeniem dla zdrowia.

8. Plagi amerykańskie: XVI wiek

Plagi amerykańskie to skupisko chorób eurazjatyckich sprowadzonych do Ameryki przez europejskich odkrywców. Choroby te, w tym ospa, przyczyniły się do upadku cywilizacji Inków i Azteków. Niektóre szacunki sugerują, że 90% rdzennej ludności półkuli zachodniej zostało zabitych. 

Choroby pomogły hiszpańskiej sile dowodzonej przez Hernána Cortésa podbić stolicę Azteków Tenochtitlan w 1519 r., A inne hiszpańskie siły dowodzone przez Francisco Pizarro podbiły Inków w 1532 r. Hiszpanie przejęli terytoria obu imperiów. W obu przypadkach armie Azteków i Inków zostały spustoszone przez choroby i nie były w stanie wytrzymać sił hiszpańskich. Kiedy obywatele Wielkiej Brytanii, Francji, Portugalii i Holandii zaczęli eksplorować, podbijać i osiedlać się na półkuli zachodniej, pomógł im również fakt, że choroba znacznie zmniejszyła liczebność grup tubylczych, które się im sprzeciwiły. 

9. Wielka Plaga Londynu: 1665–1666r.

Ostatnia poważna epidemia Czarnej Śmierci w Wielkiej Brytanii spowodowała masowy exodus z Londynu, kierowany przez króla Karola II. Zaraza rozpoczęła się w kwietniu 1665 r. I szybko rozprzestrzeniła się w upalne letnie miesiące. Pchły gryzoni zakażonych zarazą były jedną z głównych przyczyn przenoszenia. Do czasu zarazy około 100 000 osób, w tym 15% populacji Londynu, zmarło. Ale to nie koniec cierpień tego miasta. 2 września 1666 r. Wybuchł Wielki Pożar Londynu, który trwał cztery dni i spłonął dużą część miasta. 

10. Wielka plaga Marsylii: 1720–1723

Dane historyczne mówią, że Wielka Plaga Marsylii rozpoczęła się, gdy statek o nazwie Grand-Saint-Antoine zacumował w Marsylii we Francji, przewożąc ładunek ze wschodniej części Morza Śródziemnego. Chociaż statek został poddany kwarantannie, zaraza wciąż przedostała się do miasta, prawdopodobnie przez pchły na gryzoniach zarażonych zarazą. 

Zaraza rozprzestrzeniła się szybko, a w ciągu następnych trzech lat w Marsylii i okolicach mogło zginąć nawet 100 000 osób. Szacuje się, że nawet 30% populacji Marsylii mogło zginąć. 

11. Plaga rosyjska: 1770–1772

W spustoszonej przez zarazy Moskwie terror poddanych kwarantannie obywateli wybuchł przemocą. Zamieszki rozprzestrzeniły się po mieście i doprowadziły do ​​zabójstwa arcybiskupa Ambrosiusa, który zachęcał tłumy, by nie gromadziły się na nabożeństwo.

Cesarzowa Rosji, Katarzyna II (zwana również Katarzyną Wielką ), była tak zdesperowana, aby powstrzymać zarazę i przywrócić porządek publiczny, że wydała pochopny dekret nakazujący przeniesienie wszystkich fabryk z Moskwy. Do czasu zarazy mogła umrzeć nawet 100 000 osób. Nawet po zakończeniu zarazy Catherine walczyła o przywrócenie porządku. W 1773 r. Jemelyan Pugaczow, mężczyzna, który twierdził, że jest Piotrem III (straconym mężem Katarzyny), doprowadził do powstania, które doprowadziło do śmierci tysięcy innych. 

12. Epidemia żółtej gorączki w Filadelfii: 1793

Żółta gorączka ogarnęła Filadelfię, urzędnicy Stanów Zjednoczonych, błędnie wierzyli, że niewolnicy są odporni. W rezultacie abolicjoniści wezwali ludzi pochodzenia afrykańskiego do opieki nad chorymi.

Choroba jest przenoszona przez komary, które doświadczyły bumu populacji podczas szczególnie gorącej i wilgotnej letniej pogody w Filadelfii tego roku. Dopiero zima nadeszła – a komary wymarły – epidemia w końcu ustała. Do tego czasu zmarło ponad 5000 osób

13. Pandemia grypy: 1889–1890

W czasach nowożytnych nowe połączenia transportowe ułatwiły wirusom grypy spustoszenie. W ciągu zaledwie kilku miesięcy choroba rozprzestrzeniła się na cały świat, zabijając milion ludzi. Epidemia osiągnęła szczyt śmiertelności w ciągu zaledwie pięciu tygodni.

Najwcześniejsze przypadki zgłoszono w Rosji. Wirus szybko rozprzestrzenił się w Petersburgu, szybko rozprzestrzenił się po Europie i reszcie świata, mimo że podróże lotnicze jeszcze nie istniały. 

14. Amerykańska epidemia polio: 1916

Epidemia polio, która rozpoczęła się w Nowym Jorku, spowodowała 27 000 przypadków zarażenia i 6000. Choroba dotyka głównie dzieci, a czasami pozostawia przy życiu osoby z trwałym kalectwem. 

Epidemie polio występowały sporadycznie w Stanach Zjednoczonych do czasu opracowania szczepionki Salk w 1954 r. Ponieważ szczepionka stała się powszechnie dostępna, liczba przypadków w Stanach Zjednoczonych spadła. Ostatni przypadek polio w Stanach Zjednoczonych odnotowano w 1979 r. Światowe wysiłki w zakresie szczepień znacznie zmniejszyły chorobę, chociaż nie została ona jeszcze całkowicie wyeliminowana. 

15. Hiszpańska grypa: 1918–1920 

Szacuje się, że 500 milionów ludzi od Morza Południowego do Bieguna Północnego padło ofiarą hiszpańskiej grypy . Jedna piąta z nich zmarła, a niektóre społeczności tubylcze zostały zepchnięte na skraj wyginięcia. Rozprzestrzenianie się grypy i śmiertelność zostały wzmocnione przez ciasne warunki żołnierzy i złe odżywianie w czasie wojny, które wielu ludzi doświadczało podczas I wojny światowej. 

Pomimo nazwy Hiszpańska grypa choroba prawdopodobnie nie rozpoczęła się w Hiszpanii. Hiszpania była narodem neutralnym podczas wojny i nie narzucała ścisłej cenzury prasy, która mogła swobodnie publikować wczesne relacje z choroby. W rezultacie ludzie fałszywie wierzyli, że choroba jest specyficzna dla Hiszpanii, a nazwa hiszpańskiej grypy utknęła.

16. Grypa azjatycka: 1957–1958 

Pandemia grypy azjatyckiej była kolejnym światowym pokazem grypy. Choroba, której korzenie sięgają Chin, pochłonęła ponad milion osób. Wirus, który spowodował pandemię, był mieszanką wirusów ptasiej grypy. 

The Centers for Disease Control and Prevention zauważa, że choroba rozprzestrzeniła się szybko i odnotowano w Singapurze w lutym 1957 roku, Hong Kong w kwietniu 1957 roku i nadmorskich miast w Stanach Zjednoczonych w lecie 1957. Całkowita liczba ofiar było więcej niż 1,1 milion na całym świecie, w Stanach Zjednoczonych 116 000 zgonów.

17. AIDS pandemia i epidemia: 1981-obecnie

Szacuje się, że AIDS pochłonęło 35 milionów istnień ludzkich od czasu jego pierwszej identyfikacji. HIV, który jest wirusem wywołującym AIDS, prawdopodobnie rozwinął się z wirusa szympansa, który został przeniesiony na ludzi w Afryce Zachodniej w latach dwudziestych. Wirus rozprzestrzenił się na całym świecie, a AIDS był pandemią pod koniec XX wieku. Obecnie około 64% z około 40 milionów ludzi żyjących z ludzkim wirusem niedoboru odporności (HIV) żyje w Afryce subsaharyjskiej.

Przez dziesięciolecia choroba nie była znana, ale leki opracowane w latach 90. XX wieku pozwalają obecnie chorym na normalne życie przy regularnym leczeniu. Jeszcze bardziej zachęcające, dwie osoby zostały wyleczone z HIV od początku 2020 roku. 

18. Pandemia świńskiej grypy H1N1: 2009–2010

Pandemia świńskiej grypy w 2009 r. Została spowodowana przez nowy szczep H1N1, który powstał w Meksyku wiosną 2009 r., Zanim rozprzestrzenił się na resztę świata. Według CDC w ciągu jednego roku wirus zainfekował aż 1,4 miliarda ludzi na całym świecie i zabił od 151 700 do 575 400 osób .

Pandemia grypy z 2009 r. Dotknęła przede wszystkim dzieci i młodych dorosłych, a 80% zgonów dotyczyło osób w wieku poniżej 65 lat, jak podał CDC. Było to niezwykłe, biorąc pod uwagę, że większość szczepów wirusów grypy, w tym te, które powodują grypę sezonową, powodują najwyższy odsetek zgonów wśród osób w wieku 65 lat i starszych. Ale w przypadku świńskiej grypy starsze osoby zdawały się już mieć wystarczającą odporność na grupę wirusów, do której należy H1N1. Szczepionka przeciw wirusowi H1N1, który spowodował świńską grypę, jest obecnie objęta coroczną szczepionką przeciw grypie. 

19. Epidemia eboli w Afryce Zachodniej: 2014–2016 

Ebola spustoszyła Afrykę Zachodnią w latach 2014–2016, zgłaszając 28 600 przypadków i 11 325 zgonów. Pierwszy zgłoszony przypadek miał miejsce w Gwinei w grudniu 2013 r., A następnie choroba szybko rozprzestrzeniła się na Liberię i Sierra Leone. Większość przypadków i zgonów miała miejsce w tych trzech krajach. Mniejsza liczba przypadków miała miejsce w Nigerii, Mali, Senegalu, Stanach Zjednoczonych i Europie, jak podały Centers for Disease Control and Prevention . 

Nie ma lekarstwa na Ebolę, chociaż trwają starania o znalezienie szczepionki. Pierwsze znane przypadki Eboli miały miejsce w Sudanie i Demokratycznej Republice Konga w 1976 r., A wirus mógł pochodzić od nietoperzy. 

20. Epidemia wirusa Zika: do 2015 r 

Wpływ ostatniej epidemii Zika w Ameryce Południowej i Ameryce Środkowej nie będzie znany przez kilka lat. W międzyczasie naukowcy stają w obliczu wyścigu z czasem, aby opanować wirusa. Wirus Zika rozprzestrzenia się zwykle przez komary z rodzaju Aedes , chociaż może być również przenoszony drogą płciową u ludzi. 

Podczas gdy Zika zwykle nie jest szkodliwy dla dorosłych ani dzieci, może atakować niemowlęta, które są jeszcze w macicy i powodować wady wrodzone. Komary, które niosą Zika, najlepiej rozwijają się w ciepłym, wilgotnym klimacie, dzięki czemu Ameryka Południowa, Ameryka Środkowa i części południowych Stanów Zjednoczonych są głównymi obszarami, w których wirus może się rozwijać. 

Powiązane artykuły

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Back to top button

Wyłącz Ad Block-a

Prosimy o wyłączenie Ad Block-a. Nie znajdziesz tutaj żadnych wirusów i innego tego typu niechcianych programów.